Sokak Fotoğrafçılığı

Sokak fotoğrafı kamuya açık alanda(sokak, park, müze, postane, toplu taşıma v.b.) çekilen ve çekildiği yerdeki yaşamı belgeleyen çağdaş bir fotoğraf dalıdır. Belgesel fotoğrafa ve gezi fotoğrafına yakın dursa da önemli farklılıkları vardır. Ne belgesel fotoğraf gibi hikaye anlatma, haber değeri taşıma ne de gezi fotoğrafı gibi şehri tanıtma çabası vardır. O dönemdeki insanı ve yaşam tarzını aktarmaya çalışır.

Red Woman

People at the street

Sokak fotoğrafçılığı fotoğrafçılıktaki en özgür alanlardan biridir. Kamera ve fotoğrafçı dışında tripod, filtre, flaş gibi başka unsurlara gerek duyulmaz. En basit makineler ile bile iyi fotoğraflar çekilebilir. Önemli olan fotoğrafçının gözlem gücüdür.

Sokak fotoğrafçılığının en güzel yanlarından biri de teknikten çok pratiğe önem vermesidir. Sokakta hızlı olmak ve dikkat çekmeden çalışmak, manuel çekimi öğrenmekten daha önemlidir. Bu yüzden genelde sokak fotoğrafçılığında AV(diyafram öncelikli) ve P gibi yarı otomatik modlar tercih edilir.

Sokak sürprizlerle doludur ve size belli bir planda hareket etme olanağı sunmaz. Önceden ne çekeceğinizi bilemezsiniz. Bu yüzden de bazen elinizde istediğiniz gibi bir fotoğraf olmadan saatlerce dolaşırken, bazen de bir anda onlarca hikaye önünüzde beliriverir. Fotoğrafçı şansı dediğimiz şey bu noktada işe karışır. Sürekli fotoğraf kovalayan bir sokak fotoğrafçısının şans da yanında olmaktadır.

MUSICIAN

man looking from the window

Sokak fotoğrafında temel tartışmalardan biri de izin istemeye gerek olup olmadığıdır. Ne kadar etik olarak izin isteyip çekmek daha doğru görünse de insanlar poz verdiklerini bildikleri zaman bunu belli ederler ve bu kötü sonuçlar verir. Bu yüzden ya izni fotoğrafı yakaladıktan sonra istemek ya da kişisel haklara müdahale etmeyecek şekilde kişileri gizlemekte yarar vardır.

Sokak fotoğrafçılığında sokaktaki insanlar kadar duvardaki yazılar, reklamlar, billboardlar, diğer canlılar gibi öğeler önemlidir. Nesnelerin birbirleri ile olan zıtlıkları, içlerindeki mizah etraftan geçenler ile yarattığı bütünlük ya da fark iyi bir sokak fotoğrafı için aranan özelliklerdir.

Sokak fotoğrafı biraz da ortamdan en iyi kareyi çıkarana kadar beklemeyi gerektirir. Bu yüzden fotoğrafçı gördüğü güzel bir kompozisyonu hemen çekmek yerine inceleyip onu daha iyi hale getirecek ortamın oluşmasını beklemelidir.

IMG_8153-Edit

IMG_7342-Edit

Sokak fotoğrafında kompozisyon kuralları hikayeden sonra gelir. Eğer kareniz izleyiciye bir şeyler anlatmayı başarıyorsa, dikkatleri üzerine çekiyorsa o zaman başarılı olmuştur. Ama kompozisyon kurallarına uymak adına kusursuza yakın bir kare çekseniz de ortada bir ruh yoksa sokakta başarılı olmak zordur.

Sokak fotoğrafı insanlarla yakınlık gerektirir. Bu içinizde yoksa hemen kazanılacak bir özellik olmasa da zamanla sokakta nasıl davranmanız gerektiğini kavrayabilirsiniz. Sosyal hayatında çekingen olan bir insan bile kameranın arkasına geçtiğinde bir süre sonra o halinden kurtulmaya ve fotoğraf için insanlarla etkileşime girmeye başlar. Bunun için sokakta insanları rahatsız edecek şekilde çalışmamak, bir turist gibi görünüp hareket etmek, gülümsemek, çekildiğini fark edince rahatsız olanlardan özür dilemek aslında yeterlidir. Bunları yapabilen birey sokak fotoğrafçılığında hızla ilerleme kaydedebilir.

Sokak fotoğrafçılığı günlük yaşamı farklı bir gözle görmemizi sağlar. Çekmesi de izlemesi de eğlencelidir. Size sonsuz bir özgürlük alanı sunar. Daha önce defalarca geçtiğiniz yolları yeniden keşfetmenize yol açar.

Flower Boy

IMG_7005-Edit

Not: Bu yazı ilk defa Photoplay Dergi  Şubat 2016, 2. sayısında yayınlanmıştır.

Yazar Hakkında

1979 yılında İstanbul’da doğdu. Lisans öğrenimini 2000 yılında Yıldız Teknik Üniversitesi'nde İktisat bölümünde tamamladı. 2001 yılında İstanbul Üniversitesi'nde İşletme Master'ı yaptı. 2013 yılında Anadolu Üniversitesi Fotoğrafçılık ve Kameramanlık önlisans bölümünü bitirdi. Filmli makineler ile çocuk yaşta tanıştı. Dijital fotoğrafa ilgisi 2008'de başladı. O dönemden bugüne, Türkiye başta olmak üzere birçok ülkeyi gezdi ve fotoğrafladı. Sokak ve gezi fotoğrafları çekmektedir. Çeşitli fotoğrafları ulusal ve uluslararası yarışmalarda 260'den fazla sergileme, çeşitli dereceler ve madalyalar aldı. Yurt içinde ANAFOD, FOTOGEN, Sille Sanat Sarayı, Yurt dışında ise UPI ve PSA fotoğraf derneklerine üyedir. AFIAP ve UPI CROWN 2 ünvanlarına sahiptir. Kişisel blogu fotografciningalaksirehberi.blogspot.com 'da fotoğraf yazıları ve 2005'den beri Öteki Sinema'da sinema eleştirileri yazmaktadır.

Benzer yazılar